Driehoek Slachtoffers - Kerk - Staat

Van hoop naar BASTA: waarom slachtoffers zich nu tot de politiek richten

Op 4 maart zitten slachtoffers van kerkelijk seksueel misbruik en vertegenwoordigers van de Kerk samen aan tafel met minister van Justitie Annelies Verlinden. De timing is opvallend: het gesprek vindt plaats één dag nadat Canvas het vervolg op Godvergeten heeft uitgezonden. Een uitzonderlijke situatie. Niet omdat het vertrouwen hersteld is, maar omdat veel slachtoffers hun hoop niet langer op de Kerk vestigen, maar op de staat.

De huidige impasse vindt haar oorsprong in 2023, toen de VRT-reeks Godvergeten een maatschappelijke schokgolf veroorzaakte. Tienduizenden Belgen lieten zich ontdopen. Het vertrouwen in de Kerk kreeg een zware klap, maar er ontstond ook hoop dat structurele verandering eindelijk mogelijk zou worden.

Die hoop kreeg vorm in september 2024, toen een kleine delegatie slachtoffers paus Franciscus persoonlijk ontmoette tijdens zijn bezoek aan België. Nadien antwoordde hij schriftelijk op hun brieven en sprak hij de wens uit om de dialoog voort te zetten.

Een tweede ontmoeting volgde in november 2025 in Rome, ditmaal met paus Leo. In de maanden daartussen vonden talrijke vergaderingen plaats met Kerkvertegenwoordigers, waarin de frustratie steeds verder opliep door het uitblijven van concrete actie.

Niet te verwonderen dus dat de ontmoeting met paus Leo uitmondde in een open daad van frustratie. Elf van de vijftien aanwezige slachtoffers overhandigden hem ter plaatse een brief waarin het ontslag van aartsbisschop Terlinden werd gevraagd.

Kort daarna vroegen de slachtoffers een gesprek met minister Verlinden. Dat gesprek komt er nu, bijna zes maanden later.

Op 4 maart zitten slachtoffers en Kerk dus samen met de federale regering aan één tafel. Volgens de slachtoffers ligt daar het antwoord: bij de regering, niet bij de Kerk.

BASTA: nu is het genoeg geweest

Uit de aanhoudende frustratie ontstond een duidelijke BASTA-beweging. BASTA staat voor één boodschap: nu is het genoeg geweest. Na jaren van overleg zonder tastbare resultaten kiezen slachtoffers ervoor hun energie te richten op de politiek in plaats van op de Kerk.

MAVEK: een brede coalitie met concrete eisen

Parallel aan deze ontwikkeling is MAVEK ontstaan, het Slachtofferverbond Kerkelijk Misbruik. Deze onafhankelijke alliantie brengt slachtoffers uit verschillende eerdere groepen samen en vertegenwoordigt een veel bredere achterban. Na jaren van versnippering spreken zij nu met één stem en richten zij hun eisen rechtstreeks tot de overheid.

MAVEK pleit voor een structurele, wettelijk verankerde oplossing gebaseerd op drie kernmaatregelen:

• een onafhankelijke ombudsfunctie voor slachtoffers
• een officieel wettelijk slachtofferstatuut voor kerkelijk misbruik
• een herstelfonds, gefinancierd door de Kerk maar beheerd buiten haar invloed

Journalisten die deze nieuwe mobilisatie van slachtoffers willen begrijpen of hierover willen berichten, kunnen contact opnemen met Nicolas Verzele over MAVEK via verzelenicolas@gmail.com - +32(0)492773963